fa مقایسه تأثیر رفتاردرمانی دیالکتیکی و شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر مؤلفه‌های شناختی (آمیختگی، اجتناب و انعطاف‌پذیری‌شناختی) و استرس اکسیداتیو زنان مبتلا به دیابت نوع دو پژوهشي Research <p dir="RTL" style="margin: 0cm 0cm 8pt; text-align: justify; line-height: 115%; unicode-bidi: embed; direction: rtl;"><strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">هدف: </span></span></strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">هدف این پژوهش مقایسه اثربخشی رفتاردرمانی دیالکتیکی و شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر مؤلفه‌های شناختی (آمیختگی، اجتناب و انعطاف‌پذیری شناختی) و استرس اکسیداتیو زنان مبتلا به دیابت نوع دو بود. <strong>روش:</strong> روش پژوهش شبه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون و گروه کنترل بود که بر روی 60 بیمار زن مبتلا به دیابت نوع دو مراجعه‌کننده به مراکز دولتی سلامت شهر بیرجند در سال 1395 با دو گروه آزمایش (40 نفر) و یک گروه کنترل (20 نفر) به صورت در دسترس و به طور تصادفی انجام شد. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه آمیختگی شناختی گیلاندرز و همکاران (2014)، اجتناب شناختی سکستون و دوکاس (2008) و انعطاف‌پذیری شناختی دنیس و وندروال (2010) بود. همچنین به گروه آزمایش پروتکل رفتاردرمانی دیالکتیکی فن‌دایک (1396)، رفتاردرمانی دیالکتیکی قهاری (1395) و شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی سیگال، ویلیامز و تیزدل (2002) ارائه و به گروه کنترل درمانی ارائه نشد. تجزیه تحلیل داده‌ها با کمک تحلیل کوواریانس تک متغیره و چند متغیره انجام شد. <strong>یافته‌ها:</strong> نتایج نشان داد که رفتاردرمانی دیالکتیک در مقایسه با شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر کاهش مؤلفه‌های شناختی و استرس اکسیداتیو و شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر فرونشانی فکر و مؤلفه‌های هیجانی بیماران مبتلا به دیابت مؤثر است (05/0> </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">P</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">).<strong> نتیجه‌گیری:</strong> با توجه به یافته‌ها می‌توان برای بهبود مؤلفه‌های هیجانی و شناختی بیماران دیابتی از رفتاردرمانی دیالکتیکی در مقایسه با شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بیشتر به عنوان درمان مکمل استفاده کرد.<span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span></span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span></p> <strong>Aim</strong>: The aim of this study was to compare the effectiveness of dialectical behavior therapy and mindfulness-based cognitive therapy on cognitive components (fusion, avoidance and cognitive flexibility) and oxidative stress in women with type-2 diabetes. <strong>Methods:</strong> The research method was quasi-experimental with pre-test/post-test design and control group on 60 female patients with type-2 diabetes referred to public health centers in Birjand (Iran) during 2016. Participants in the two experimental groups (40 subjects) and one control group (20 subjects) were recruited through convenient sampling and the tests administered randomly. Data collection tools included Gilander et al. (2014) Cognitive Integration Questionnaire, Sexton and Ducas (2008) Cognitive Avoidance Questionnaire, and Dennis and Vanderwall (2010) Cognitive Flexibility Questionnaire. Also, the experimental group was presented with Fendaic (2017) Dialectical Behavior Therapy protocol, Ghahari Dialectical Behavioral Therapy (2016) and cognitive therapy based on Seagal, Williams & Tizdell (2002) mindfulness, which was not presented to the control group. Data analysis was performed using univariate and multivariate analysis of covariance. <strong>Findings</strong>: The results showed that dialectical behavior therapy, in comparison with mindfulness-based cognition therapy on reducing cognitive components, and oxidative stress and mindfulness-based cognitive therapy on thought-suppression and emotional components in patients with diabetes is effective (P <0.05). <strong>Conclusion</strong>: According to the findings, dialectical behavior therapy can be used as a complementary therapy to improve the emotional and cognitive components of diabetic patients compared to mindfulness-based cognitive therapy. رفتاردرمانی دیالکتیکی, شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی, مؤلفه‌های شناختی, مؤلفه‌های هیجانی, استرس اکسیداتیو, دیابت نوع دو Dialectical behavior therapy, mindfulness cognitive therapy, cognitive components, emotional components, oxidative stress, type-2 diabetes 5 33 http://irancounseling.ir/journal/browse.php?a_code=A-10-1478-1&slc_lang=fa&sid=1 fateme khakshoorShandiZ فاطمه خاکشورشاندیز khakshoor15477@gmail.c0m 100319475328460010800 100319475328460010800 Yes واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی shiva sodagar شیوا سوداگر 100319475328460010801 100319475328460010801 No واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی fgolamreza anani غلامرضا عنانی 100319475328460010802 100319475328460010802 No دانشگاه علوم پزشکی بیرجند saeid malihiazkr سعید ملیحی الذاکرینی 100319475328460010803 100319475328460010803 No واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی asgar zarban اصغر زربان 100319475328460010804 100319475328460010804 No دانشگاه علوم پزشکی بیرجند